Πειραιάς & Ρεμπέτικο
ΔΙΑΛΕΞΗ & ΑΝΟΙΧΤΗ ΣΥΖΗΤΗΣΗ
Πειραιάς & Ρεμπέτικο
Κυριακή 10 Μαΐου 2026, ώρα 7:30 μ.μ.
Αλεξάνδρα Μούργου, Χάρις Τσαλπαρά & Θεοδώρα Αθανασίου
Η διάλεξη εξετάζει τη σχέση ανάμεσα στο αστικό τοπίο του Πειραιά και την ανάδυση του ρεμπέτικου, φωτίζοντας τον τρόπο με τον οποίο η εξέλιξη της πόλης και η διαμόρφωση αυτού του μουσικού ιδιώματος συνδέθηκαν στενά και αλληλοτροφοδοτήθηκαν. Κεντρικό σημείο της συζήτησης αποτελεί η άφιξη των προσφύγων από τη Μικρά Ασία μετά το 1922, η οποία συνέβαλε καθοριστικά στη δημιουργία των κοινωνικών και πολιτισμικών συνθηκών μέσα στις οποίες διαμορφώθηκε και εδραιώθηκε αυτό το ιδιαίτερο μουσικό κράμα. Η εμπειρία του εκτοπισμού, η επιταχυνόμενη αστικοποίηση, οι νέες μορφές καθημερινότητας και η κοινωνική περιθωριοποίηση συνέκλιναν στη γένεση μιας νέας μουσικής γλώσσας με σαφές αστικό και λαϊκό αποτύπωμα.
Η εκδήλωση θα εστιάσει επίσης στο πολιτισμικό υπόβαθρο, τις πρακτικές και τις κοινωνικές νόρμες μέσα από τις οποίες αναδύθηκε το ρεμπέτικο, καθώς και στο ερώτημα του πώς και γιατί ρίζωσε ειδικά στον Πειραιά. Θα εξεταστεί ακόμα η σχέση του με προγενέστερα ή συγγενικά μουσικά είδη, οι επιρροές και τα «δάνεια» που δέχθηκε, αλλά και το κατά πόσο μπορεί να ιδωθεί ως συνέχεια της αστικής λαϊκής μουσικής ή ως κάτι πιο σύνθετο και ιστορικά ιδιαίτερο. Τέλος, η συζήτηση θα φτάσει στο σήμερα, θέτοντας το ερώτημα της επιβίωσης του ρεμπέτικου: με ποιες μουσικολογικές πρακτικές και υφολογικές μορφές συνεχίζει —αν συνεχίζει— να υπάρχει στο παρόν.